1. Đặc điểm tình hình :
* Địa lý: Xã Sơn Thành có tổng diện tích 218,11 km². Xã Sơn Thành nằm ở hướng Đông của tỉnh Đắk Lắk, địa hình chia thành hai vùng rõ rệt: vùng đồng bằng ở phía Bắc, và vùng đồi núi ở phía Nam. Phía Đông giáp xã Tây Hòa, Hòa Mỹ, Phía Tây giáp xã Đức Bình, Phía Nam giáp xã Sông Hinh và tỉnh Khánh Hòa; Phía Bắc giáp xã Sơn Hòa và xã Phú Hòa 1.
* Hành chính: xã Sơn Thành, tỉnh Đắk Lắk được sáp nhập từ 03 xã Sơn Thành Tây, xã Sơn Thành Đông và xã Hòa Phú của huyện Tây Hòa, tỉnh Phú Yên cũ, theo Nghị quyết số 1660/NQ-UBTVQH15 của UBTVQH về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đắk Lắk năm 2025, toàn xã được chia thành 20 thôn:
- Thôn Đá Mài: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Đá Mài, xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Lạc Đạo bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Lạc Đạo, xã Sơn Thành Tây cũ, là thôn có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống và là thôn miền núi đặc biệt khó khăn (theo Quyết định 621/QĐ-UBDT ngày 16/9/2021 của Ủy ban dân tộc).
- Thôn Sơn Tây: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Sơn Tây, xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Sơn Thọ: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Sơn Thọ, xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Sơn Trường: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Sơn Trường, xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Sơn Nghiệp: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Sơn Nghiệp, xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Tịnh Thọ: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Tịnh Thọ xã Sơn Thành Tây cũ.
- Thôn Mỹ Bình: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Mỹ Bình xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Bình Thắng: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Bình Thắng xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Trường Thành: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Trường Thành xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Lạc Điền: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Lạc Điền xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Lễ Lộc Bình: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Lễ Lộc Bình xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Thành An: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Thành An xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Phú Thịnh: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Phú Thịnh xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Thân Bình Đông: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Thân Bình Đông xã Sơn Thành Đông cũ.
- Thôn Lạc Mỹ: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Lạc Mỹ xã Hòa Phú cũ.
- Thôn Liên Thạch: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Liên Thạch xã Hòa Phú cũ.
- Thôn Thạch Bàn: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Thạch Bàn xã Hòa Phú cũ.
- Thôn Lương Phước: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Lương Phước xã Hòa Phú cũ.
- Thôn Tân Mỹ: bao gồm toàn bộ khu dân cư và đất sản xuất thuộc thôn Tân Mỹ xã Hòa Phú cũ.
* Y tế - giáo dục - văn hóa - giao thông: hệ thống điện- đường- trường - trạm tương đối hoàn chỉnh.
- Xã có 03 trạm y tế đảm bảo việc khám chữa bệnh cho nhân dân, các trạm y tế xã thực hiện tốt các chương trình quốc gia về y tế
- Giáo dục: Sự nghiệp giáo dục được xã quan tâm chỉ đạo, cơ sở vật chất trường, lớp được tu sửa và được xây dựng mới khang trang. Trên địa bàn xã có 08 trường công lập từ bậc mầm non đến hết trung học cơ sở, con em trong xã theo học cấp trung học phổ thông, có thể đến trường Phạm Văn Đồng (thôn Thạch Bàn, xã Sơn Thành) hoặc trường cấp II-III Võ Văn Kiệt.
- Văn hóa: Phong trào văn hóa, văn nghệ , thể dục thể thao trên địa bàn xã phát triển mạnh mẽ, ngày càng được người dân tham gia. Xã Sơn Thành có 02 Di tích lịch sử cấp tỉnh, đó là: Di tích Bia chiến công Sông Ba - Trường Lạc (thôn Sơn Trường) và Di tích mộ bà Lê Thị Loan (thôn Lạc Mỹ). Ngoài ra, trên địa bàn xã có 01 di tích danh lam thắng cảnh cấp quốc gia đó là Di tích Đập Đồng Cam (Bờ Bắc thuộc thôn Phong Hậu, xã Phú Hòa 1; bờ Nam thuộc thôn Thành An, xã Sơn Thành).
- Giao thông: Trục giao thông chính là QL29 theo hướng Đông - Tây và đường liên bộ đều đã được trải nhựa. Các tuyến giao thông nông thôn đã và đang được bê tông hóa đảm bảo nhu cầu sinh hoạt đi lại và giao thuương kinh tế trong và ngoài xã.
* Kinh tế - xã hội - dân số:
- Dân số: theo số liệu thống kê tháng 5/2025, quy mô dân số toàn xã là 27.838 người, có 12 dân tộc cùng chung sống đoàn kết bên nhau.
- Tình hình trật tự - an ninh tại địa phương tương đối tốt. Tuy nhiên, vẫn còn tình trạng uống rượu bia say xỉn, lái xe nguy hiểm và tai nạn giao thông trên địa bàn còn nhất là trong giới thanh niên.
- Kinh tế chủ đạo của vùng là trồng lúa, cây công nghiệp các loại, cây ăn trái và cây nông nghiệp. Ngoài ra các loại cây có quy mô diện tích và sản lượng lớn nhất trong địa bàn xã là rừng trồng, cây khoai mì (sắn), mía, lúa. Riêng cây hồ tiêu, đã có vùng quy hoạch riêng do Công ty cổ phần Vinacafe Sơn Thành quản lý, và một diện tích nhỏ rải rác ở một số thôn khác, ngoài ra còn trồng các loại cây ăn trái như bưởi, ổi, cam, quýt đường , mít thái ,… và cây ngắn ngày như sắn, mía, lúa, bắp, dưa hấu… Ngoài trồng trọt, chăn nuôi gia súc, gia cầm như bò, dê, gà cũng là một ngành đem lại thu nhập đáng kể cho người dân trong vùng.
2. Chức năng nhiệm vụ:
UBND xã là cơ quan quản lý hành chính nhà nước ở địa phương có nhiệm vụ: ban hành văn bản quy phạm pháp luật để quyết định các vấn đề thuộc thẩm quyền và phạm vi, nhiệm vụ quản lý của mình. Xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế xã hội hàng năm, lập dự toán thu chi ngân sách trên địa bàn, tổ chức thực hiện ngân sách địa phương, quản lý và sử dụng hợp lý có hiệu quả về đất đai tài nguyên. Tổ chức và hướng dẫn thực hiện các chương trình kế hoạch phát triển và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, ứng dụng tiến bộ khoa học, công nghệ; xây dựng hệ thống thông tin, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, kinh tế số, tổ chức thực hiện việc xây dựng và tu sửa đường giao thông trong xã theo phân cấp quản lý. Thực hiện kế hoạch phát triển sự nghiệp y tế, giáo dục ở địa phương, xây dựng các phong trào và tổ chức các hoạt động văn hoá thể dục thể thao, thực hiện chính sách chế độ chính sách, tổ chức tuyên truyền giáo dục xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thực hiện công tác nghĩa vụ quân sự và tuyển gọi công dân nhập ngũ theo kế hoạch thực hiện các biện pháp đảm bảo an ninh, trật tự an toàn xã hội ở địa phương, thực hiện chính sách đại đoàn kết dân tộc, chăm no công tác giảm nghèo.